Almas: Хуудас үүсгэв: "'''ГНУ/Линукс''' бол index.php?title=%D0%AE%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D1%81_%D1%82%D3%A9%D1%81%D1%82_%D2%AF%D0%B9%D0%BB%D0%B4%D0%BB%D0%B8%D0%B9%D0%BD_%D1%81%D0%..."

2022-02-09T10:17:57Z

Хуудас үүсгэв: "'''ГНУ/Линукс''' бол index.php?title=%D0%AE%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D1%81_%D1%82%D3%A9%D1%81%D1%82_%D2%AF%D0%B9%D0%BB%D0%B4%D0%BB%D0%B8%D0%B9%D0%BD_%D1%81%D0%..."

Шинэ хуудас

'''ГНУ/Линукс''' бол [[index.php?title=%D0%AE%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D1%81_%D1%82%D3%A9%D1%81%D1%82_%D2%AF%D0%B9%D0%BB%D0%B4%D0%BB%D0%B8%D0%B9%D0%BD_%D1%81%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B5%D0%BC&action=edit&redlink=1|Юникс төст үйлдлийн систем]] бөгөөд [[%D0%9B%D0%B8%D0%BD%D1%83%D0%BA%D1%81_%D1%86%D3%A9%D0%BC|Линукс цөм]] болон ГНУ хэрэгслүүдийн нийлбэр юм. [[index.php?title=GNU_GPL&action=edit&redlink=1|GNU GPL]] зөвшөөрлийн дагуу үнэгүй ашиглах, хөгжүүлэх, түгээхэд чөлөөтэй юм. Одоогийн байдлаар түгээмэл ГНУ/Линукс ҮС-үүдийг нэрлэвэл: [[index.php?title=%D0%94%D1%8D%D0%B1%D0%B8%D0%B0%D0%BD&action=edit&redlink=1|Дэбиан]], [[%D2%AE%D0%B1%D2%AF%D0%BD%D1%82%D2%AF|Үбүнтү]], [[index.php?title=%D0%A4%D1%8D%D0%B4%D0%BE%D1%80%D0%B0&action=edit&redlink=1|Фэдора]], РэдХат, ОпенСүсэ зэрэг болно.

Өнөөгийн байдлаар серверийн зах зээлийн 90 гаруй хувийг [[%D0%93%D0%9D%D0%A3/%D0%9B%D0%B8%D0%BD%D1%83%D0%BA%D1%81|ГНУ/Линукс]] эзэлж байна.

<span id="тушаал"></span>
== Тушаал ==

ГНУ/Линукс дээр хэрэглэгддэг тушаалууд ГНУ төслөөс авсан байдаг бөгөөд ихэнх нь Юниксийн хэрэглээний тушаалуудын сайжруулсан хувилбар байдаг.

<span id="файлын-систем"></span>
== Файлын систем ==

{|
| Хавтас
| Тайлбар
|-
| '''/'''
| Файлын системийн суурь буюу үндсэн хавтас
|-
| '''/bin/'''
| Наад захын хэрэглээний програмууд, жишээ нь: cat, ls, cp.
|-
| '''/boot/'''
| Бүүт ачаалагч буюу системийг эхлүүлэгч файлууд
|-
| '''/dev/'''
| Төхөөрөмжүүд
|-
| '''/etc/'''
| Системийн тохиргооны файлууд
|-
| '''/home/'''
| Хэрэглэгчдийн үндсэн хавтас. Энд хувийн файл, тохиргоо гэх мэт зүйлс байрлана.
|-
| '''/lib/'''
| /bin/ болон /sbin/ дахь хоёртуудад шаардагдах сангууд.
|-
| '''/media/'''
| CD-ROM гэх мэт салгагддаг хэрэгслийг ачаалах цэгүүд.
|-
| '''/mnt/'''
| Түр зуур ачаалагдсан файл системүүд.
|-
| '''/opt/'''
| Хэрэглэгчийн сонгон суулгасан програмууд байрлана.
|-
| '''/proc/'''
| Системд ажиллаж буй процессыг бүртгэдэг виртуал файлсистем.
|-
| '''/root/'''
| root хэрэглэгчийн үндсэн хавтас.
|-
| '''/sbin/'''
| Системийн хоёртууд. init, ip, mount гэх мэт.
|-
| '''/srv/'''
| ...
|-
| '''/tmp/'''
| Түр зуур хадгалагдах файлууд. Систем дахин эхлэхэд арчигдсан байна.
|-
| '''/usr/'''
| Олон хэрэглэгчийн програм, хэрэгслийг хадгална.
|-
| /usr/bin/
| Хэрэглэгчдэд зориулсан, төдийлөн хэрэглэгдэхгүй тушаалууд.
|-
| /usr/lib/
| /usr/bin/ болон /usr/sbin/ дахь хоёртуудад зориулагдсан сан.
|-
| /usr/sbin/
| Төдийлөн шаардагдахгүй системийн хоёртууд.
|-
| /usr/share/
| Системийн бүтцээс хамааралгүй өгөгдөл.
|-
| /usr/src/
| Эх код байрлан. Жишээ нь: цөмийн эх код, толгой файлуудтайгаа.
|-
| /usr/local/
| ...
|-
| '''/var/'''
| Хувьсагч файлууд—ажиллагааны үед байнга өөрчлөгдөж байх файлууд.
|-
| /var/lib/
| Төлвийн мэдээлэл. Програмын ажиллагааны төлвийг харуулна.
|-
| /var/lock/
| Файл цоожлоно. Ашиглагдаж буй файлыг хянана.
|-
| /var/log/
| Төрөл бүрийн бүртгэлийн файлууд.
|-
| /var/mail/
| Хэрэглэгчдийн шуудангийн хайрцаг.
|-
| /var/run/
| Систем эхлэснээс хойш хураагдсан системийн мэдээлэл.
|-
| /var/tmp/
| Бүүт хооронд хадгалагдан үлдэх түр зуурын файлууд.
|-
| /var/www/
| Апачи серверийн ашигладаг вэбсайтын файл хадгалах хавтас.
|}

[[Ангилал:Linux]][[Ангилал:Анхан_шатны_ойлголтууд]]

GNU/Linux - Түүх

Almas: Хуудас үүсгэв: "'''ГНУ/Линукс''' бол index.php?title=%D0%AE%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D1%81_%D1%82%D3%A9%D1%81%D1%82_%D2%AF%D0%B9%D0%BB%D0%B4%D0%BB%D0%B8%D0%B9%D0%BD_%D1%81%D0%..."